Nr. 885/1 Prot.                                           Tiranë, më 09/02/2009

Lënda:  Kthim përgjigje Tuajës nr.30, datë 30.01.2009

Z. ERMIR DOBJANI

AVOKAT  I  POPULLIT

 TIRANË

I nderuar z.Dobjani,

Me shkresën tuaj nr.30, datë 30.1.2009, është kërkuar informacion lidhur me Raportin e Veçantë nr.2, i cili bën fjalë për gjendjen e shëndetit mendor në Shqipëri, me fokus të veçantë për gjendjen në sistemin e burgjeve.

Sikurse thuhet edhe në Raport, Ministria e Drejtësisë është institucioni përgjegjës për trajtimin e personave të burgosur që shfaqin probleme të shëndetit mendor dhe që ka në administrim Qendrën Spitalore të Burgjeve si i vetmi institucion mjekësor psikiatrik në rang vendi që trajton personat ndaj të cilëve gjykata ka dhënë masën mjekësore “mjekim i detyruar në një institucion mjekësor”.

Përmirësimi i kushteve të trajtimit të personave të burgosur ka qenë ndër synimet kryesore të punës së Ministrisë së Drejtësisë duke ndërmarrë hapa konkretë në këtë drejtim. Përveç përmirësimit të kuadrit ligjor dhe nënligjor, rëndësi të veçantë u është kushtuar kushteve materiale në burgje si dhe marrjes së masave të tjera të nevojshme për realizimin e të drejtave të personave të burgosur, sipas ligjit.

Në vazhdimësi, Ministria e Drejtësisë ka marrë masa për plotësimin e organikave me personelin e nevojshëm mjekësor si dhe për furnizimin me ilaçe të institucioneve të ekzekutimit të vendimeve penale.

Me Urdhërin nr.3185, datë 28.4.2008 “Për kategorizimin e institucioneve të ekzekutimit të vendimeve penale”, për herë të parë, janë ngritur seksione të veçanta për trajtimin e të dënuarve me shqetësime psiqike me qëllim që të dënuarit që vuajnë nga sëmundje mendore të marrin trajtim të specializuar. Ky rregullim është në përputhje me Rregullat Evropiane të Burgjeve për kujdesin shëndetësor dhe shëndetin mendor në burgje. Me Urdhërin e mësipërm, Institucioni i Ekzekutimit të Vendimeve Penale Krujë është klasifikuar institut i veçantë për trajtimin e këtij komuniteti si dhe të personave të moshuar, të dënuar me burgim, dhe aty vepron staf i zgjeruar mjekësor.

Gjithashtu, Drejtoria e Përgjithshme e Burgjeve ka marrë masa që të gjithë të paraburgosurit që paraqesin shqetësime mendore gjatë kohës së burgimit, të shoqërohen menjëherë në Qendrën Spitalore të Burgjeve ku vendosen në mbikqyrje të veçantë mjekësore. Rëndësi e veçantë i është kushtuar edhe zhvillimit të aktiviteteve argëtuese dhe edukative për të burgosurit.

Qendra Spitalore e Burgjeve është i vetmi institucion i specializuar ku jepet ndihmë mjekësore për personat e burgosur të sëmurë, qofshin të paraburgosur apo të dënuar me burgim, brenda sistemit të burgjeve. Aktualisht, pranë saj është sistemuar edhe komuniteti i personave ndaj të cilëve gjykata ka dhënë masa mjekësore “mjekim i detyruar në një institucion mjekësor”, madje ky grup përbën më shumë se ½ e numrit të përgjithshëm të personave që trajtohen në Qendrën Spitalore të Burgjeve. Ky fakt ka ndikuar në cilësinë e shërbimit mjekësor që duhet të ofrohet ndaj të burgosurve të sëmurë.

Herë pas here, Drejtoria e Përgjithshme e Burgjeve ka ndërhyrë me investime për përmirësimin e kushteve përmes zgjerimit të kapacitetit trajtues, rekrutimit të stafit të nevojshëm mjekësor si dhe zhvillimit të aktiviteteve të përshtatshme rehabilituese për këtë kategori.

Me qëllim trajtimin e këtij komuniteti në përputhje me Ligjin nr.8092, datë 21.3.1996 “Për shëndetin mendor” si dhe transferimin e përgjegjësisë për trajtimin e personave me masë mjekësore “mjekim i detyruar në një institucion mjekësor”, tek Ministria e Shëndetësisë, Ministria e Drejtësisë është angazhuar për zgjidhjen e qëndrueshme të këtij problemi.

Me Vendimin nr.163, datë 21.3.2006 të Këshillit të Ministrave u miratua kalimi nga Ministria e Shëndetësisë në administrim të Ministrisë së Drejtësisë, i ish-Spitalit të KFOR-it në Durrës, me qëllim ndërtimin e burgut të ri për këtë qark si dhe të institucionit mjekësor psikiatrik për trajtimin e personave me masë mjekësore “mjekim i detyruar në një institucion mjekësor”.

Në fund të vitit 2008, me financim nga buxheti i shtetit përfundoi ndërtimi i burgut për Qarkun Durrës si dhe rikonstruksioni i objektit (spitalit) për trajtimin e personave me këtë masë mjekësore. Sipas projektit, kapaciteti i spitalit është 72 persona. Gjithashtu, ka përfunduar proçedura ligjore për kolaudimin e këtij objekti i cili është i gatshëm për t’u vënë në shfrytëzim. Aktualisht po bashkëpunohet për marrjen e objektit në dorëzim nga ana e Ministrisë së Shëndetësisë.

Në kuadër të veprimtarisë së saj, Ministria e Drejtësisë ka zhvilluar kontrolle si dhe është njohur me problematikën që ka të bëjë me Qendrën Spitalore të Burgjeve. Në Qershor të vitit 2008, pranë këtij institucioni është zhvilluar një kontroll në përfundim të të cilit është identifikuar si një nga çështjet prioritare, transferimi i personave me masë mjekësore në një objekt spitalor që plotëson kushtet materiale për zhvillimin e aktiviteteve terapeutike si aksesi në terapi profesioni, terapi në grup, psikoterapi individuale, art, teatër, sporte etj.

Përsa më sipër, Ministria e Drejtësisë mbetet e angazhuar për përmirësimin e kushteve të trajtimit si dhe garantimit të të drejtave të personave të privuar nga liria, në përputhje me legjislacionin në fuqi si dhe standartet dhe praktikat më të mira që zbatohen në vendet anëtare të Këshillit të Evropës.

Duke ju falenderuar për mirëkuptimin,

MINISTRI

ENKELEJD ALIBEAJ

(firma, vula)