I nderuar Zoti Kryetar i Komisionit,

           Lidhur me kërkesën tuaj verbale të bërë me dt.28.02.2006 për një informacion për ankesat e të denuarve shqiptarë në Greqi të cilët aktualisht vuajnë denimet penale në burgjet shqiptare, ju informojmë si më poshtë:

Institucioni i Avokatit të Popullit ka shqyrtuar me vëmëndjen e duhur ankesat e shtetasve shqiptarë të denuar në Greqi të cilët janë ekstraduar dhe aktualisht vuajnë denimet penale në burgjet Shqiptare.

Pretendimet kryesore të tyre mund të përmblidhen si më poshtë:

1. Ankohen se në masat e dënimit ndaj tyre ka arsye të bazuara për të menduar se kanë ndikuar konsideratat negative të gjykatave greke për racën dhe fenë e shqiptarëve të gjykuar. Sipas tyre, kur në të njëjtin proçes janë akuzuar shtetas grekë si bashkëpunëtorë me shqiptarët, grekët janë favorizuar duke ju dhënë pafajësi ose dënime mjaft të ulta në krahasim me shqiptarët.

2. Gjatë gjykimeve në Greqi ka patur raste të rënda të shkeljes së të drejtave të njeriut, si mungesë të përkthyesve që njohin gjuhën shqipe (rasti Vavacula), apo që avokatët grekë nuk i kanë ndihmuar realisht për të bërë mbrojtje profesionale, apo nuk kanë bërë ankim në gjykatat e shkallëve më të larta, me mendimin se nuk do ju lejohet ekstradimi në Shqipëri, apo se do t’u ngrihet dënimi.

3. Dënimet për trafikim të lëndëve narkotike kryesisht, Kanabis sativa (që është një nga drogat më të lehta dhe në disa shtete europiane nuk dënohet, p.sh. në Holandë), janë tepër të rënda, krahasuar edhe me dënimet e zbatuara për raste analoge në Shqipëri.

4. Nuk kanë patur mundësi të apelojnë vendimet e njohjes së vendimeve të gjykatave greke në gjykatat shqiptare të Apelit apo në Gjykatën e Lartë.

Duke patur vazhdimisht  ankesa të të dënuarve për këto probleme, janë bërë takime më të denuarit që vuajnë denimet në Burgun e Rrogozhinës, në Burgun e Vaqarit, në Burgun e Lushnjës dhe atë të Peqinit. Vetë Avokati i Popullit bashkë më disa deputetë të Komisionit Parlamentar të të Drejtave të Njeriut ka takuar këta të burgosur në Burgun e Lushnjës. Ata janë sqaruar se vendimet e gjykatës greke janë jashtë juridiksionit të zyrës sonë dhe se shqyrtimi i këtyre vendimeve nga gjykatat tona nuk mund të bëhet. Disa vendime unifikuese të Gjykatës së Lartë i ndalojnë gjykatat që të marrin në shqyrtim vendimet e dhëna nga gjykatat greke. Sipas konventave ndërkombëtare këto ankesa nuk mund të zgjidhen me rigjykime apo rishikime të vendimeve gjyqësore nga sistemi gjyqësor shqiptar.

Mendimi ynë ka qenë dhe është që i vetmi institucion që mund t’i japë një zgjidhje pozitive ankesave që do të rezultojnë të drejta është aplikimi nga Presidenti i Republikës i të drejtës së faljes së pjesshme apo të plotë ndaj çdo kërkese në mënyrë individuale.

Zyra jonë ka tërhequr nga burgjet disa vendime të të denuarve në Greqi dhe që aktualisht vuajnë denimin në Shqipëri  për shqyrtimin rast pas rasti nëse pretendimet e tyre kanë bazë ligjore. Në këtë çështje bashkëpunimi me Ministrinë e Drejtësisë dhe Drejtorinë e Përgjthshme të Burgjeve ka qënë shumë i mire. Por ka pengesë se nga Greqia Ministrisë së Drejtësisë i janë dërguar ekstrakte të vendimeve të Gjykatave të Apelit dhe jo vendime të gjykatave të shkallës së parë, nga ku mund të mësohet më shumë rreth pretendimeve të të dënuarve.

Që të realizohet ndihma për këta të dënuar duhet patjetër që Drejtoria e Bashkëpunimit Gjyqësor Ndërkombëtar dhe Ministria e Drejtësisë të na vënë në dispozicion vendimet e plota të gjykatave greke, të përkthyera në gjuhen shqipe. Vetëm pasi të studjojmë vendimet e plota të çdo të denuari, ne do të mund të konkludojmë në se ekzistojnë kushtet ligjore për të bërë propozime për falje. Mbas këtij verifikimi individual të vendimit gjyqësor grek mund t’i propozohet Presidentit të Republikës falja pjesore ose e plotë e dënimit për ata të dënuar në Greqi që do të vlerësohet se duhet të aplikohet falje.

Zyra e Avokatit të Popullit është e gatshme të bashkëpunojë për këtë çështje me ekspertët e Kuvendit të Shqipërisë, të Ministrisë së Drejtësisë dhe të Administratës së Burgjeve.

Duke besuar në mirëkuptimin Tuaj, bashkëlidhur ju dërgojmë praktikat tona me Presidentin, Ministrin e Drejtësisë, Avokatin e Popullit të Greqisë etj.

                                                              Me respekt  

AVOKATI  I  POPULLIT

        Ermir  DOBJANI