MESAZH PERSHENDETES I AVOKATIT TE POPULLIT ME RASTIN E 15-VJETORIT TE KRIJIMIT TE GJYKATES KUSHTETUESE TE REPUBLIKES SE SHQIPERISE

Tirane, 24 Nentor 2007  

          I nderuar Shkelqesia Juaj, Z. President i Republikes!

          Zj. Kryetare e Kuvendit dhe Z. Kryeministër!

          I nderuar Z. Kryetar i Gjykates Kushtetuese!

          Te nderuar kolege, gjyqtare, miq e te ftuar!

Nepermjet ketij mesazhi pershendetes me rastin e 15 vjetorit te krijimit te Gjykates Kushtetuese, ndjehem i privilegjuar te shpreh disa konsiderata dhe vleresime te veçanta. Më lejoni t’ju kujtoj gjithë të të pranishmëve se në diskutimet dhe leksionet tona si pedagogë të Fakultetit të Drejtësisë, në parantezë, mjaft nga kolegët e mi pedagogë në atë kohë kanë qënë ose janë anëtarë të Gjykatës Kushtetuese, por dhe për të gjithë komunitetin e juristëve në fund të viteve 80 dhe në fillimin e viteve 90, ishte themelore, si garanci e një shteti të bazuar në sistemin demokratik, krijimi dhe funksionimi i një Gjykate Kushtetuese në Shqipëri. Në atë kohë e shihnim si ëndërr Gjykatën Kushtetuese. Por ajo ëndërr u bë realitet shpejt, në vitin 1992.

Tashmë, me cilesine e Avokatit te Popullit kam kenaqesine te konstatoj se qe nga viti 1992, tani pas 15 vitesh, Gjykata Kushtetuese ka arritur te permbushe me kurajo, pergjegjesi dhe profesionalizem misionin e saj kryesor të garantit te Kushtetutes se Republikes se Shqiperise.

Por kjo Gjykate, një rol kyç ka luajtur jo vetëm për garantimin e parimeve kushtetuese të ndërtimit dhe funksionimit të shtetit të së drejtës, por dhe për mbrojtjen e te drejtave dhe lirive themelore te njeriut, duke arritur krahas te tjerash, qe individi në Shqipëri të gjejë mbrojtje të lirive dhe të të drejtave të tij në përputhje me standartet nderkombetare të gjithëpranuara.

Këto janë konstatime qe gjejnë mbeshtetje ne jurisprudencen e Gjykatës Kushtetuese dhe që u evidentuan edhe nga parafolësit.

Nje performance te vlerësuar pozitivisht Gjykata Kushtetuese ka shprehur edhe per kerkesat qe ka shqyrtuar te paraqitura nga Institucioni i pavarur kushtetues i Avokatit te Popullit. Që nga viti 2000 Avokati i Popullit ka bërë gjithsej 9 kërkesa, nga të cilat 7 për të mbrojtur interesat e individëve që kanë paraqitur ankesë pranë tij. Kurse 2 kërkesa kanë qenë për të mbrojtur interesat e institucionit të Avokatit të Popullit. Gjithsej jane pranuar 4 kerkesa. Por ne pershendesim ne veçanti vendimin e fundit te dates 15 Nentor 2007 te kesaj gjykate qe legjitimoi perfundimisht Avokatin e Popullit per te kerkuar ne Gjykaten Kushtetuese shfuqizimin e ligjeve qe shkelin te drejtat e njeriut.

Ne axhenden e rezultateve te Avokatit te Popullit ne marredhenie me kete organ, nje vend te veçante zene vendimet pozitive te Gjykates Kushtetuese per çeshtjet e prones, për garantimin e pavaresise se institucioneve te pavarura kushtetuese si dhe të mbrojtjes se kategorive te veçanta te nepunesve publike nga diskriminimi etj.

Keshtu, qe ne vitin 2000, kur sapo kishte nisur veprimtarinë e tij në Shqipëri, Avokati i Popullit kerkoi nga Gjykata Kushtetuese shfuqizimin si antikushtetues te vendimeve te Qeverise qe caktonin çmimin e truallit per objektet qe privatizoheshin, duke shkelur te drejtat e ish pronareve. Vendimi qe dha Gjykata Kushtetuese në vitin 2001 për këtë kërkesë vendosi standartin ne favor te ish pronareve qe, çmimi i truallit gjithmone do te caktohet ne varesi te kerkeses dhe ofertes ne kohen qe behet privatizimi ose kompesimi. Ky standart pozitiv për ish pronarët u perfshi me vone ne ndryshimet e ligjeve qe u miratuan ne vitin 2004 dhe 2006 per kthimin dhe kompesimin e pronave ish pronareve.

Po keshtu në vitin 2006, me kerkese te Avokatit te Popullit dhe dy organizatave joqeveritare u shfuqizuan tre vendime te Qeverise qe shkelnin te drejtat e nepunesve civile. Gjithashtu, vendimi i Gjykates Kushtetuese ne vitin 2007 në lidhje me kerkesen e bere nga Avokati i Popullit bashkë me Kontrollin e Larte te Shtetit kunder ligjit per pagat dhe strukturat e institucioneve te pavarura forcoi me tej pavaresine e të gjithe institucioneve te pavarura kushtetuese ndaj çdo nderhyrje te padrejte te ekzekutivit ne veprimtarine e tyre.

Kam besimin se ky  bashkepunim i sukseshem do te vijoje edhe ne te ardhmen, pasi sfidat e medha qe na presin diktojne me shume pune dhe perpjekje ne çeshtjet e themelore te te drejtave te  njeriut.

Duke ju pershendetur edhe nje here me rastin e ketij pervjetori, me lejoni t’ju pergezoj per punen tuaj dhe t’ju uroj suksese te metejshme ne te ardhmen, në favor të thellimit të demokracisë në Shqipëri dhe të realizimit të standarteve më të përparuara për të drejtat dhe liritë themelore të njeriut.

Ju faleminderit për vëmendjen.

AVOKATI I POPULLIT

Ermir DOBJANI